Europejskie Dni Dziedzictwa 2010 - "Od pomysłu do przemysłu"

Treścią tematu tegorocznego jest ukazanie wartości zabytków techniki i ich znaczenia dla narodowego dziedzictwa kulturowego, szerzenie wiedzy na ich temat, zaprezentowanie jak wyglądała produkcja kiedyś a jak wygląda dziś. Głównym celem EDD jest promowanie regionalnego dziedzictwa kulturowego oraz przypomnienie o wspólnych korzeniach europejskich (źródło www.kobidz.pl)

Muzeum Pierwszych Piastów na Lednicy powstało w 1969 roku, a bezpośrednim impulsem do jego powołania było usankcjonowanie opieki nad zabytkami Ostrowa Lednickiego.  Lednica to wyspa na jeziorze Lednickim, w centrum Wielkopolski, w samym sercu Państwa Piastów. To właśnie na tej wyspie pierwsi władcy z dynastii Piastów założyli jeden ze swoich stołecznych grodów. W jego obrębie postawili zespół obiektów sakralnych stanowiących najstarsze zabytki tego typu na naszych ziemiach. A ich położenie na wyspie sprawiło iż do naszych czasów przetrwały w niepowtarzalnym stanie - żaden inny zabytek tego okresu nie jest tak czytelny jak zespół lednicki. Zarówno palatium, jak i baptysterium, a także kościół stanowią unikatowy zespół średniowiecznej Europy. Dodatkowo jego wyjątkowy charakter podkreślają zabytki pozyskane w trakcie badań archeologicznych. W ruinach kościoła zachowały się relikwiarze, a wśród nich pozłacana stauroteka stanowiąca schowek na cząstkę Krzyża Świętego - relikwia najważniejsza dla Kościoła. Pozostałe elementy będące fragmentami ksiąg i naczyń liturgicznych, a także wyposażenia świątyni stanowią unikatowy zespół europejskich sakraliów z X/XI wieku.  Prócz tego archeologiczne badania podwodne ujawniły funkcjonowanie w dobie Piastów dwóch mostów drewnianych. Umożliwiały one bezpieczne dotarcie do grodu przez wody jeziora. Ich łączna długość, wynosząca ponad 700 metrów, a zarejestrowane pale oraz elementy konstrukcji pokazują wyjątkowość tej skomplikowanej konstrukcji inżynieryjnej. Prowadzone na dnie jeziora badania pozwoliły pozyskać największą w Europie kolekcję militariów z X/XI wieku. Będące w posiadaniu Muzeum uzbrojenie jest jedynym tego rodzaju zbiorem pochodzącym z jednego miejsca średniowiecznej Europy. Zarówno jezioro, jak i obszar wokół niego jest poligonem badań zarówno stacjonarnej archeologii, jak i archeologów podwodnych, a także archeologii lotniczej, czy specjalistycznych badań geofizycznych i przyrodniczych wykorzystywanych na potrzeby odtworzenia minionego krajobrazu kulturowego i przyrodniczego. Obchody Europejskich Dni Dziedzictwa na terenie Muzeum dają wyjątkową możliwość obecności grup odtwórczych i wkroczenia żywej historii w relikty autentycznych obiektów stwarzając niepowtarzalną okazję do zaprezentowania naszego wspólnego europejskiego dziedzictwa - łączącego się u nas z powstaniem państwa i wkroczeniem religii chrześcijańskiej na nasze tereny.

Jacek Wrzesiński 

P R O G R A M

W Europejskie Dni Dziedzictwa 2010 -  Muzeum Pierwszych Piastów na Lednicy zaprasza  na Piknik Edukacyjno-Historyczny "Od pomysłu do przemysłu"  

18-19 września

godz. 10:00 - 17:00 Mały Skansen, Ostrów Lednicki

Temat tak sformułowany "Od pomysłu do przemysłu" zachęca do pokazania i zainteresowania wybranymi kategoriami zabytków: z drewna, gliny, żelaza i skóry, które mają uświadomić nam znaczenie, jakie te zabytki mają dla nas i dla wszystkich pokoleń, a co za tym idzie - spowodować lepsze rozumienie bezwzględnej konieczności ich ochrony.

W zagrodzie wczesnośredniowiecznej na Ostrowie Lednickim zamieszkają grupy odtwórstwa historycznego aranżując teatr-piknik historyczny, w formie otwartej  imprezy edukacyjnej. Aranżacja życia codziennego grodu lednickiego pozwoli wkroczyć widzom w czasy historyczne i pokazać dawne rzemiosła  wczesnośredniowieczne, które mimo upływu 1000 lat, nie straciły aktualności i są nadal obecne. Ostrów Lednicki stanie się miejscem edukacji historycznej naszego pikniku, a ląd tzw. Mały Skansen bedzie współczesnym jarmarkiem. Na wyspę dotarli kupcy handlujący swoimi wyrobami i przezentujacy wyroby jak i rzemiosła takie jak kowalstwo, snycerstwo, szewstwo, skórnictwo i garncarstwo. Tutaj dzieci będą próbowały wcielić się w dawnego garncarza. Zaprezentowane zostaną techniki lepienia naczyń glinianych i chętni będą mogli spróbować swych sił w wykonywaniu przedmiotów z gliny. Bedzie prowadzona nauka strzelania z historycznego łuku strzałami będącymi replikami odnajdywanych na stanowiskach archeologicznych. Dzieci i dorośli bedą mogli brać udział w historycznych zabawach z czasów wczesnego średniowiecza, jak: kuba, rzucanie mieszkiem do skrzyni, łowienie rybek, czy zabawa w przeciaganie lina lub biegi w nartach. Na wyspie będą koniki polskie oraz owce wrzosówki i kozy. Duży nacisk położymy na inscenizację historyczną, o wielkich walorach edukacyjnych, przez którą będziemy promować tradycje, zwyczaje, kulturę i rzemiosło dawnych mieszkańców Ostrowa Lednickiego. W części historycznej naszego pikniku można będzie podglądać sceny z życia codziennego, spróbować podpłomyków z miodem lub powidłami, wybić sobie X-wieczną monetę.Na lądzie natomiast czeka na nas współczesny piknik edukacyjny. Spotkamy garncarza, pracujacego już na kole garncarskim, wikliniarza wyplatajacego kosze, czy ludowego rzeżbiarza strugającego swiątki i drewniane zabawki. Będzie można zapoznać ze średniowieczną techniką oprawiania ksiąg w skórę i ich zdobienia. Wszyscy chętni podczas zajęć plastycznych będą mogli samodzielnie wykonywać ilustracje z dawnych kodeksów, z postaciami świętych. Na Jarmarku spotkamy artystę rzeźbiarza Piotra Staszaka z Brudzewa który zaprezentuje swoje prace i poprowadzi zajęcia edukacyjne z dziećmi. Będzie można popróbować nauki zdobienia i malowania drewnianych ptaszków. Będą zaprezentowane rękodzieła artystyczne ze skóry, tj. kufry, szkatuły, humidory i oprawy ksiąg w wykonaniu Marii i Pawła Lewickich z Jankowa Dolnego. Pan Paweł pokaże techniki opraw ksiąg w skórę. Pan Łukasz Dzieciątkowski pokażą różnorodność naczyń glinianych oraz w ramach zajęć edukacyjnych zaprezentuje pracę garncarza i wykonywanie naczyń na kole garncarskim. U pana Romana Ciesielskiego poznamy techniki wyplatania koszy oraz można będzie zakupić różnorodne kosze i pojemniki z wikliny. Powrożnik pan Wiesław Łuczak zaprezentuje pokaz skręcania sznura i lin z lnu i konopi. Na Jarmarku można będzie zakupić prace dekoracyjne i użytkowe wykonane z drewna sosnowego, według własnych projektów Pani Henryki Giwer, która równiez poprowadzi warsztaty tworzenia form artystycznych z papieru i gazety z wykorzystaniem papieru i makulatury. Na Jarmarku można bedzie kupić wędzoną szynkę, schab lub wędzone ryby i żytn chleb. Zwiedzajacy muzeum w Europejskie Dni Dziedzictwa będą mogli zakupić miód i wyroby pszczelarskie.

godz. 12:00 i 14:00 archeolog oprowadzeni bezpłatnie po Ostrowie Lednickim

godz.10:00-17:00 w schronisku na wyspie pokaz filmu promocyjnego "Korzenie są u nas" Joanny Malinowskiej.

EDD to impreza edukacyjna dla dzieci, młodzieży i ich rodziców. Uczestnictwo w samych  zajęciach jest bezpłatne. Impreza skierowana jest do bardzo szerokiej i różnorodnej grupy odbiorców. Organizowane imprezy stają się ważnym instrumentem w edukacji i promocji ochrony dziedzictwa narodowego.

Anna Wrzesińska